Kamuda Güvenli Uzaktan ve Mobil Çalışma
Ofis dışında çalışırken kurum verisi de sizinle gelir. Evden, sahada veya yolda güvenli çalışmak için pratik kurallar.
Kamu hizmeti artık yalnızca ofiste değil; evden, sahadan ve yolda da yürütülüyor. Ofis dışına çıktığınızda Kurum verisi ve erişiminiz de sizinle gelir. Bu rehber, 2019/12 sayılı Bilgi ve İletişim Güvenliği Tedbirleri Genelgesi’nin cihaz ve haberleşmeye ilişkin hükümlerini günlük işe çevirir. Genel uzaktan çalışma ve halka açık Wi-Fi önerileri ayrı rehberlerde olduğu için burada tekrarlanmaz.
Hangi cihazda ne tutulur?
Genelge, cihaz ve veri konusunda şu çerçeveyi çizer:
| Konu | Genelge’nin kuralı | Madde |
|---|---|---|
| Kişisel/yetkisiz cihazlarda veri | Gizlilik dereceli ya da kurumsal mahremiyet içeren veriler, yetkilendirilmemiş veya kişisel cihazlarda (dizüstü, mobil, harici bellek vb.) tutulmaz. | m.9 |
| Taşınabilir bellek ve cihazlar | Kaynağı belirsiz taşınabilir cihazlar Kurum sistemlerine bağlanmaz. Gizlilik dereceli veri içeren cihazlar yalnızca kriptolanarak Kurum dışına çıkarılabilir ve kayda alınır. | m.10 |
| Hassas oda ve toplantılar | Kritik belgelerin bulunduğu veya görüşmelerin yapıldığı odalarda mobil cihaz ve veri transferine elverişli cihaz bulundurulmaz. | m.8 |
Kendi cihazınızla çalışmak zorundaysanız, hangi verinin hangi cihazda tutulabileceğini Kurumunuzun bilgi güvenliği↗ biriminden yazılı olarak öğrenin; sınır belirsizse “hayır” varsayımıyla ilerleyin.
Haberleşme: WhatsApp ve benzeri uygulamalar
Genelge’ye göre:
- Gizlilik dereceli veri paylaşımı ve haberleşme, mobil uygulamalarla yapılmaz; yetkili kurumların geliştirdiği yerli, kodlu veya kriptolu uygulamalar bunun istisnasıdır (m.4).
- Gizlilik dereceli veriler sosyal medya üzerinden paylaşılmaz (m.5).
- Sosyal medya ve haberleşme için yerli uygulamalar tercih edilir (m.6).
Kişisel veri↗ içeren paylaşımlar ayrıca KVKK↗’nın şartlarına tabidir: veri işleme şartları m.5 ve m.6’da, kamu görevlileri hakkında Kurul bildirimi üzerine disiplin işlemi yapılması m.18/4’te düzenlenmiştir. Personelin cep telefonu numaraları da kişisel veridir.
| Durum | Değerlendirme |
|---|---|
| Gizlilik dereceli belge ya da bilgi | Yurt dışı menşeli mobil uygulamayla paylaşılmaz (Genelge m.4). |
| Vatandaşın kişisel verisini içeren belge ya da liste | KVKK’nın şartlarına tabidir; yalnızca Kurumun onayladığı kanaldan paylaşın. |
| Veri içermeyen basit koordinasyon (toplantı saati vb.) | Genelge yerli uygulamaları tercih eder (m.6); Kurumunuzun belirlediği kanalı kullanın. |
| Kişisel telefonunuzu ya da hesabınızı iş grubuna katmanız isteniyorsa | Kişisel verinizin işlenmesine ilişkin bir konudur; Kurumun KVKK irtibat kişisine ve bilgi güvenliği birimine danışın. |
Evde, sahada, yolda
- Kuruma erişirken Kurumun VPN↗’ini kullanın; kendi “ücretsiz VPN” uygulamalarınızı kullanmayın.
- Ekran kilidi, cihaz şifrelemesi ve güncel yazılım her cihazda açık olsun.
- Ekranınızı ve belgelerinizi aile üyelerinin, misafirlerin ve toplu taşımadaki yolcuların görebileceği yerde açık bırakmayın (omuz sörfü↗).
- Resmî telefon görüşmelerini kalabalıkta, başkalarının duyabileceği biçimde yapmayın.
- Yurt dışına resmî cihazla çıkmadan önce Kurumun bilgi işlem birimine danışın.
Cihaz ya da belge kaybolursa
Hemen Kurumun bilgi işlem/SOME birimine bildirin ki erişimler kapatılabilsin, gerekiyorsa cihaz uzaktan kilitlenip silinebilsin. Bunun için “cihazı bul/uzaktan sil” özelliklerinin önceden açık olması gerekir. Devlete ait resmî belge ya da gereci kaybetmek, 657 sayılı Kanun’un 125. maddesinde (A-f) uyarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılır; sorumluluğun ayrıntısı bilgi sınıflandırma rehberindedir.
Kaynaklar ve son gözden geçirme
- 2019/12 sayılı Bilgi ve İletişim Güvenliği Tedbirleri Genelgesi (6 Temmuz 2019, Resmî Gazete 30823): m.4, 5, 6, 8, 9, 10.
- 6698 sayılı KVKK m.5, 6, 18/4; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.125.
Son gözden geçirme: 21 Ekim 2026. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; Kurumunuzun politikaları ve yürürlükteki mevzuat önceliklidir.
